จดหมายจากกรุงเทพ

For ENGLISH version please click here

จดหมายจากกรุงเทพ

โดย ผู้กำกับของท่าน

วันพุธ 19 พ.ค. 53

เครือเอเพ็กซ์ เอ็นเทอร์เทนเมนท์ กิจการฉายหนังที่เป็นอิสระจากค่ายยักษ์ใหญ่บริษัทเดียวในกรุงเทพ ควบคุมโรงหนังทั้งสามโรงในสยามสแควร์ : สกาล่า สยาม และลิโด – สามใบเถาเคยงาม ดาวเด่นจากยุคฮิปปี้ ที่ได้เฝ้ามองความซ่าของวัยรุ่นไทยมาหลายสมัย

ลิโด ซึ่งเป็นสถานที่ฉายหนังอิสระแห่งเดียวที่ตั้งอยู่ใจกลางเมือง คือ ความหวังอันสูงส่ง และที่พักพิงของทั้งนักทำหนังและคอหนังอิสระ มันจึงเป็นเรื่องเศร้าหนักหนาสาหัสเมื่อเอเพ็กซ์ปฏิเสธที่จะฉาย ‘พลเมืองจูหลิง’ สารคดีของเราเรื่องสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ในช่วงสี่เดือนสุดท้ายอันน่าหวาดหวั่นใต้รัฐบาลทักษิณ ชินวัตร เหตุผลที่เอเพ็กซ์ให้กับเราคือกลัวเสื้อแดงจะเผาลิโด ถ้าฉาย ‘พลเมืองจูหลิง’

การตัดสินใจนี้เกิดขึ้นก่อนเหตุการณ์จลาจลช่วงสงกรานต์ปีที่แล้ว ซึ่งหมายความว่า เขากลัวก่อนที่จะมีเหตุผลจำเป็นให้กลัว แต่ความรอบคอบที่ผลักดันให้เขาเซ็นเซอร์ตัวเอง กลับไม่สามารถพิทักษ์ทรัพย์สินไว้ได้ บ่ายนี้ อันธพาลแดงของทักษิณเผาโรงหนังสยามจนแทบสิ้นซาก ส่วนลิโดเองนั้นไม่ไหม้ แต่ก็หวุดหวิด

ยามนี้ที่กำลังมีเหตุชุลมุนวุ่นวาย คอขาดบาดตาย ขอเล่าอีกเรื่องอันฟุ้งเฟ้อและส่วนตัวจนน่ารังเกียจ : เราไม่สามารถหาซื้อเสื้อเชิร์ตที่ดูเหมือนแพงให้เจ้าฟ้ามั่นคำ (Malcolm ใน Macbeth ฉบับไทยที่เราถ่ายทำอยู่) กับพระยาเมฆดับ (Macduff) –เสื้อผ้าแนวเจ้าชายวิลเลี่ยมนั่งลำลองอยู่กับบ้าน – สำหรับฉาก 36 กับ 37 (ที่เมฆดับไปหามั่นคำที่ลี้ภัยอยู่ต่างประเทศ เพื่ออ้อนวอนให้ยกทัพกลับมากู้ชาติจากทรราชที่สังหารพระบิดาของมั่นคำและฆ่าตัดตอนประชาชน) เพราะเมื่อเสื้อแดงยึดราชประสงค์ ร้านเดอะแก็พก็จำต้องปิดไป ทำไมจึงต้องเป็น ร้านแก็พ ? เพราะว่ามันไม่แพงมาก แต่ดูเหมือนแพงได้ ‘เชคสเปียร์ต้องตาย’ ของเราเป็นหนังผีทุนต่ำ เราไม่บังอาจเพ้อฝันถึงราล์ฟ ลอเรน หรือเบอร์เบอรี่

เรื่องนี้คือข้อพิสูจน์พันเปอร์เซ็นต์ ว่าคนอย่างเราคืออมาตย์ศักดินาห่าเหว ซึ่งสมควรถูกไพร่ฉีกเป็นชิ้นๆ นักวิชามารน้ำลายแตกฟองทั้งหลาย ที่ไม่สามารถเชื่อมโยงความสัมพันธ์ละเอียดอ่อนระหว่างทุกองค์ประกอบในสังคม ย่อมเห็นเช่นนั้น หากว่าคุณเป็นนักข่าวฝรั่ง นั่นคือบทสรุปที่คุณหลีกเลี่ยงไม่ได้ สมองไดโนเสาร์เท่ากลักไม้ขีดของคุณ ไม่มีทางนึกได้ว่า ไอ้ไฮโซดัดจริตจากโลกที่สามอย่างเราที่ทำหนังผีเชคสเปียร์นั้น ก็กำลังต่อสู้ทรราชเช่นกัน – ทรราชแห่งความโง่เง่าและความโลภ

การผจญภัยกับเชคสเปียร์ของเราไม่ได้รับการสนับสนุนโดยกองทุนภาพยนตร์ของกระทรวงวัฒนธรรม ซึ่งเป็นโครงการหนึ่งที่เพิ่งก่อตั้งขึ้นภายใต้นโยบาย‘ไทยเข้มแข็ง’ คือออกแบบมาให้ยกระดับความคิดของคนไทย เพื่อปกป้องประชาชนจากนักการเมืองประชานิยมซื้อเสียง คณะกรรมการอันทรงเกียรติ ประกอบด้วยตัวแทนจากค่ายหนังยักษ์ นักวิชาการ นักวิจารณ์ และข้าราชการ ปฏิเสธหนังเราเพราะว่ามีฉากฆ่ากษัตริย์ (ถึงแม้ว่าจะไม่เห็นก็ตาม) แหม โทษที ก็มันมาจาก‘โศกนาฎกรรมแม็คเบ็ธ’ ของวิลเลี่ยม เชคสเปียร์ ไอ้ตัวพระเอก/ผู้ร้าย มันฆ่ากษัตริย์เพราะมันมักใหญ่ใฝ่สูงอยากเป็นกษัตริย์เสียเอง ตัดพล็อตตรงนี้ออกไปแล้วมันจะเหลืออะไร

สุ้มเสียงระทึกหูของนักข่าวบีบีซีดังออกมาจากทีวี : “กรุงเทพลุกเป็นไฟ! นี่คือกรุงเทพตอนนี้” บ่ายนี้ สาวๆ (ปุ๋ม-ผู้จัดการกองถ่าย, หมู-ผู้ดูแลเสื้อผ้า และเฟี่ยว-คุณหญิงเมฆเด็ด ซึ่งพักอาศัยอยู่ที่ออฟฟิศอีกฝั่งถนน) ย้ายวิกมาที่บ้านฉัน นั่งกันอยู่รอบทีวี พร้อมแล็พท็อปที่เปิดอ้าอยู่คอยติดตามข่าว แต่กว่าจะข้ามถนนมาถึงตรงนี้ได้ (ระยะทางประมาณ 350 เมตร) พวกเธอต้องผจญภัยกันพอสมควร

เฟี่ยว : “พอเราออกมาจากซอย กระแสคนที่กำลังมุ่งหน้าหนีอโศก มันเหมือนน้ำบ่าเลย ทุกคนเคลื่อนไหวกันอย่างเร่งรีบไปทางพระโขนง ให้พ้นจากใจกลางเมืองที่กำลังลุกเป็นไฟ ทั้งรถทั้งคน–-พนักงานออฟฟิศ ชาวแบงค์ ชาวซูเปอร์มาร์เก็ต ทุกคนหลั่งไหลมาบนถนนสุขุมวิท รถเมล์สาย 2 วิ่งมา พอเห็นจำนวนคนที่รออยู่ก็รีบหักหัวเลี้ยวหนี แต่คนก็วิ่งตามกระโดดขึ้นไปจนได้

“และขณะที่เรากำลังเบียดฝูงคนมาเรื่อยๆ ในกรอบหน้าต่างร้านเฟอร์นิเจอร์หรูมีภาพปรากฏเป็นชายจรจัด ผิวหน้าขรุขระด้วยสิวสีเขียวอมดำ ผมหยิกรุงรัง ตัวเขาสีน้ำตาลอมเหลือง ใส่เสื้อเชิร์ตสีดำกับกางเกงดำ และในมือเขาคือจู๋ขนาดยักษ์ – หัวจู๋รูปหัวใจที่มีลายเส้นดอกบัวบนหัว มันมองเห็นชัดมาก ขณะที่เขาชักว่าวและยิ้มแฉ่ง ราวกับว่ากำลังดื่มด่ำกับสถานการณ์นี้เหมือนเด็กในร้านลูกกวาด ถัดมา ในร้านเสื้อผ้าหรูข้างๆ ลูกค้ากำลังลองชุดราตรียาวชีฟองสีหยกอ่อน โดยมีเจ้าของร้านกับช่างเสื้อทำท่าเหมือนอยากรีบปิดร้านหนีเต็มแก่ หญิงสาวคนนั้นสวยมาก และมีรอยสักบนต้นแขน”

ช่างน่าเสียดายที่ฉากร้อยตัวประกอบฉากนี้ไม่มีอยู่ใน ‘เชคสเปียร์ต้องตาย’ เพราะมันแพงเกินเอื้อมของเรา ฉันควรจะออกไปเก็บภาพเหล่านี้ช่วงที่เราถูกบังคับให้หยุดถ่ายทำ แทนที่จะนั่งดูข่าวทีวีอยู่กับบ้าน

แน่นอนว่าฉันไม่บังอาจหวังได้ว่า หากลิโดกล้าฉาย ‘พลเมืองจูหลิง’ หรือไทยพีบีเอสนำออกเผยแพร่ทางโทรทัศน์ให้ประชาชนได้รับรู้ โรงหนังสยามอาจไม่กลายเป็นเถ้าถ่าน อย่างไรก็ตาม ฉันอดคิดไม่ได้ว่า หากว่าสังคมนี้เขยิบพื้นที่ให้คนอย่างเราสักนิด – พื้นที่น้อยนิดเท่านั้น – ให้โอกาสเราได้มีส่วนร่วมในการฟูมฟักบ่มเพาะวัฒนธรรมไทยร่วมสมัย ซึ่งก็คือวิญญาณของเรานั่นเอง--หากสังคมนี้ยอมให้เราได้เล่าเรื่องเมืองไทยฉบับของเรากับเขาบ้าง มันก็น่าจะเป็นประโยชน์ในการช่วยสร้างภูมิต้านทานต่อโฆษณารถและไวท์เทนนิ่ง ละครน้ำเน่าและเกมโชว์ เหล่าอาหารขยะสมองที่ทำให้จินตนาการของคนไทยเหี่ยวเฉาเน่านิ่ม จนสุกงอมพร้อมกลืนกินการชักใยยุยงของเครื่องจักรโฆษณาชวนเชื่อของระบอบทักษิณ จนเราต้องทนเห็นภาพคนจนร้องไห้สงสารพระเอกหน้าเหลี่ยม เมื่อเงินที่โกงชาติมาเป็นหมื่นๆล้านถูกริบโดยรัฐบาล จากแรงขับดันของประชาชนที่มีความคิดและเรียกร้องหานิติรัฐ ซึ่งต้องกลายเป็นศัตรูโดยปริยาย

เป็นพักใหญ่ๆ ที่วัฒนธรรมทางการของไทยอนุโลมเนื้อที่ให้ความเท็จและโฆษณาชวนเกลียดของทักษิณล้างสมองสังคมไทย ก่อสร้างความชิงชังแตกหักและความตาย ในขณะเดียวกับที่กดขี่ปิดกั้นบทบาทและเสียงของนักทำหนังอิสระ

ทางการไทยดูเหมือนว่ามีนโยบายทางปฏิบัติเพียงสองอย่าง คือปิดกับเปิด ครั้นจะส่งเสริมสรรเสริญเยินยอก็โหมโรงกระหน่ำกันจนคนเกิดปฏิกิริยาต่อต้าน บทจะเซ็นเซอร์ก็ปิดก็ตัดบั่นทอน บทจะสร้างความเข้มแข็งทางจิตวิญญาณก็ทำได้แค่เอาพระมาเทศนาธรรม เอาผู้ใหญ่มาตักเตือนเป็นข้อๆ ทั้งข้อควรข้อห้าม แทนที่จะสร้างภูมิต้านทานให้ประชาชนอย่างแท้จริง ด้วยการส่งเสริมจินตนาการให้เขารู้จักคิดเองเป็น วิเคราะห์ทุกข้อมูลทั้งเท็จและจริงได้ด้วยตัวเอง

ตรงนี้ขอหยิบยกคำสอนจากอี้ชิง คัมภีร์โบราณของจีน : “ในที่สุดแล้ว วิธีต่อสู้กับความชั่วร้ายที่ดีที่สุดคือการเร่งขมีขมันสร้างความก้าวหน้าในเรื่องที่เป็นความดี”

กลับมารอบจอทีวีที่บ้านเรากับสาวๆ ขณะที่เราโต้เถียงกันว่าสงสัยจะต้องยกเลิกการถ่ายทำฉากงานเลี้ยงผีที่มีกำหนดถ่ายวันศุกร์กับเสาร์นี้หรือไม่ ทันใดก็มีคำตอบมาจากทางด้านถนนพระรามสี่ในคราบเสียงปืน และแล้วจอโทรทัศน์ก็ดับมืด พร้อมกับไฟฟ้าทั้งซอย กลิ่นควันลอยเข้ามาตามลมจากโรงไฟฟ้าคลองเตยและตึกช่องสามที่กำลังลุกไหม้ ซึ่งตั้งอยู่ไม่ไกลจากเรา

บางครั้ง ฉันรู้สึกเหมือนว่ากำลังเขียนภาพบนผ้าใบด้วยสีน้ำมัน – การทำหนังที่เต็มไปด้วยภาพติดตาเรื่องนี้มันช่างใช้กล้ามเนื้อหยาดเหงื่อ และมาจากสัญชาตญาณก้นบึ้งทรวงในจริงๆ ก่อนเหตุการณ์นี้ เราล้ำหน้าตารางถ่ายทำอยู่สองวัน มาบัดนี้ เรากลายเป็นล่าช้าถึงหนึ่งอาทิตย์ เราเริ่มถ่ายทำกันใหม่วันที่ 1 มิถุนา

จะว่าไปแล้วก็ดีเหมือนกันที่ได้หยุดพักยาวเติมแรง อาทิตย์นี้เมฆเด็ด (แม็คเบ็ธ) กลับบ้านไปทำงานประจำของเขา คือเป็นรองนายกเทศมนตรีเมืองเล็กๆในภาคอีสาน เขาโทรมาเล่าว่า ชาวบ้านนั่งดูข่าวในทีวีแล้วบอกว่าทั้งรัฐบาลและนักข่าวโกหกทั้งเพ เพราะแท้ที่จริงทหารกำลังสังหารผู้หญิงและเด็กเสื้อแดงที่ยอมแพ้แล้วอย่างทารุณ

‘เมฆเด็ด’เคยบอกเราอย่างท้อแท้ว่า “ประสบการณ์ที่ได้จากการเป็นนักการเมืองท้องถิ่น ทำให้ผมเห็นชัดเลยว่า ปัญหาใหญ่ที่สุดของบ้านเมืองนี้คือความโง่ของชาวบ้าน” ความอัดอั้นตันใจเศร้าหมองนี้เป็นเชื้อเพลิงที่ทำให้เขาทุ่มเทอย่างเต็มที่กับการแสดงเป็นแม็คเบ็ธฉบับไทย

เราไม่ก่อจลาจลแบบดีไซเนอร์ เราไม่สร้างสถานการณ์วางเพลิงแบบดีไซเนอร์ (ดูจากเป้าหมาย ทั้งโรงไฟฟ้าคลองเตยกับตลาดหลักทรัพย์ ทั้งศาลากลางจังหวัด ทั้งศูนย์การค้าที่เป็นศัตรูของทักษิณ ถ้าไม่เรียกว่ามีการวางแผนออกแบบสร้างภาพมาอย่างเลือดเย็น แล้วจะให้เรียกอะไร) เราไม่เผายางเป็นภูเขา (นี่ก็หลายตังค์) หรือทุบปล้นตู้เอทีเอ็ม ‘เชคสเปียร์ต้องตาย’ คือการต่อสู้ทางการเมืองของเรา คือการกู้ชาติแบบเรา ด้วยความเชื่อมั่นว่าความกลัวนั้นต้องต่อสู้ด้วยศิลปะที่สร้างขึ้นมาด้วยความรัก นั่นคือความหวัง

พฤหัส 20 พ.ค.

ไข้เคอร์ฟิวผลักดันให้เราสี่คนที่เหลืออยู่ในออฟฟิศขับรถไปเมืองโบราณ โดยมีข้ออ้างว่า เผื่อจะมีปัญญาไปถ่ายฉาก 32 ที่นั่น โดยที่จะไม่ต้องใช้ CG

เราแข่งเส้นตายเคอร์ฟิวขี่รถถีบไปถึงชายแดนเขมร ปีนขึ้นไปบนเขาพระวิหาร ธงสยามช้างเผือกบนพื้นแดงโบกสะบัดอยู่บนยอดเขาเหนือหัวเรา ‘กำพูชา’จนสุดลูกหูลูกตามีแต่นิคมอุตสาหกรรม

วันนี้เมืองไทยฉบับกระเป๋าแห่งนี้เป็นของเราเกือบเพียงผู้เดียว แทบไม่มีใครอื่นเลย รวมทั้งในซ่องและบ่อนการพนันใน‘ตลาดศาลเจ้าเก่า’ ซึ่งเปี่ยมล้นด้วยเสน่ห์โรแมนติคย้อนยุค

ขากลับ ขับอ้อมสมุทรปราการที่เชื่อว่าเป็นถิ่นเสื้อแดง ถึงบ้านก่อนเคอร์ฟิวหนึ่งชั่วโมง

วันศุกร์ 21 พ.ค.

วันนี้เราพาเลดี้แม็คเบ็ธ(เฟี่ยว) กับเลดี้แม็คดัฟ(พลอย) ไปดูซากไหม้โรงหนังสยาม ไม่ได้ไปง่ายอย่างที่คิด (รถ, แท็กซี่, มอเตอร์ไซค์ ซึ่งฉันซ้อนสองไปกับเลดี้พลอย และเดินเท้าตามลำดับ) เพราะมีด่านทหารโดยรอบ แต่ถ้าเรารอถึงพรุ่งนี้ เขาคงไม่ให้เราเดินเข้าไปในโรงหนังอย่างที่เราทำวันนี้ เพราะมันดูเหมือนใกล้จะถล่มลงมา

โรงหนังสยามเหลือเพียงเปลือกซากดำเกรียม หลายรูในเพดานฟุ้งแสงยามเที่ยงวัน บนพื้นระเนระนาดเศษแก้วและของมีคมอันตราย บันไดเลื่อนเหลือแต่โครงกระดูก เสาต่างๆเหลือเพียงเส้นเหล็กคดงอ น้ำพุหักพัง และเลดี้แม็คเบ็ธที่เกิดอาการของขึ้น ลุกขึ้นฟ้อนรำอยู่ในลำแสงคลุ้งฝุ่นท่ามกลางซากปรักหักพัง

โรงหนังสยามเปิดประตูครั้งแรกด้วยหนังสงครามโลกครั้งที่สอง ‘Battle of the Bulge’ และปิดม่านลงด้วย ‘Iron Man ภาค 2’ กับ ‘The Bounty Hunter’ โปสเตอร์หนังเหยียดสตรีเรื่องหลัง (ภาพผู้ชายถือกุญแจมือนั่งทับร่างผู้หญิง) ไม่มีร่องรอยของการเผาไหม้แม้แต่น้อย ผมทองไร้ที่ติของเจนนิเฟอร์ แอนนิสตัน ดูแปลกแยกในที่นั้นราวกับหิมะกลางป่าดงดิบ

บนกำแพงเหนือบันไดที่อาจเคยใช้เป็นทางพรมแดงให้ดาราเดินในรอบปฐมทัศน์ ยังคงเหลืออยู่อีกสิ่งที่ไฟไม่ได้ทำลาย แต่มันเป็นโลหะบรอนซ์ : รูปปั้นหน้ากากคู่แฝดที่เป็นสัญลักษณ์ ศิลปะการละครของกรีกโบราณ พักตร์หนึ่งหัวเราะ – ตัวแทนละครตลก อีกพักตร์ร่ำไห้ – ตัวแทนละครโศกนาฎกรรม รูปปั้นหน้ากากคู่นี้เป็นตัวอย่างศิลปะตกแต่งประดับฝากิ๊กก็อกชั้นดีจากยุค ค.ศ. 1960

สิ่งที่ติดค้างอยู่จากฉากนี้มากที่สุดคือกลิ่น ผู้เชี่ยวชาญกลั่นน้ำหอมจากฝรั่งเศสน่าจะบรรยายออกมาทำนองนี้ : “โน้ตบนที่เป็นกลิ่นยางไหม้นั้นลอยอยู่เหนือโน้ตล่างที่เป็นกลิ่นขี้คน” ถัดจากขาหุ่นโชว์เสื้อที่เหลวละลาย ฉันแวบเห็นคำภาษาฝรั่ง “จิ๋ม, เลียไข่, ฟัก, โยนี, องคชาติ, ไหล, โสเภณี” – ตัวอักษรสีสะท้อนแสงบนเสื้อยืดสีดำที่ไหม้ไปกว่าครึ่งตัวในร้านใต้โรงหนังสยาม

หากว่าเอเพ็กซ์ต้องเจ๊งเพราะเหตุการณ์นี้ จะเป็นเรื่องที่โหดร้ายและสร้างความเสียหายอย่างหนักต่อนักทำหนังและคอหนังอิสระชาวไทยทุกคน ที่จริงมันน่าจะไปเผาพารากอนมากกว่า เห็นท่าดีไซเนอร์การจลาจลของทักษิณดูเหมือนจะพลาดไปหน่อย เพราะมันจะ“ถูกต้องทางการเมือง”มากกว่า แต่อย่างว่า สำหรับทักษิณ ซึ่งเป็นนายทุน ไม่ใช่คอมมิวนิสต์ โรงหนังอาร์ท (และร้านหนังสือดอกหญ้าอนุสาวรีย์ชัย ที่ถูกเผาไปเช่นกัน) ย่อมเป็นสิ่งที่คุกคามและอันตรายกว่าศูนย์การค้าที่ใหญ่และหรูที่สุดในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

26 พ.ค.

6 โมงเช้า นาฬิกาปลุกร้องกรี๊ด มันจะให้ลุกขึ้นไปร่วมพิธีทุกศาสนาเพื่อภาวนาเรียกขวัญคืนราชประสงค์ สี่แยกที่ชุ่มโชกด้วยความเกลียดชัง ความเท็จ และเลือด แต่ลุกไม่ไหวจริงๆ เมื่อวานเราหนักกันไปหน่อย เพราะมีคนดังรักสนุกมาเยือนในคราบของคุณตึ๋ง ชาติชาย ปุยเปีย ศิลปินที่ปรึกษา ซึ่งแวะมาทาสีศพของตัวเองสำหรับฉากแขวนคอ

วันนี้คนงานก่อสร้างตึกสูงสามตึกรอบด้านกลับมาทำงานหมดแล้ว ตอกเสาเข็มกันอย่างเมามัน ทุกอย่างดูเหมือนปกติ ผู้คนทำงานกันอย่างขมีขมัน – สาวๆ ของเรายังไปท่องหาชุดที่พาหุรัดเลย ราวกับว่าทุกคนคิดถึงการทำงาน กรุงเทพมหานครคนเหล็กกลับมาแล้ว

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

LETTER FROM BANGKOK (2)

LETTER FROM BANGKOK (2)

Ing K


Wednesday 26th May

At six the alarm clock screamed to get me up for the Inter-Faith Exorcism Mass at Rajaprasong intersection, defiled by so much hatred, lies and bloodshed. Sorry to say I just couldn’t get up. We’d had a very festive Celebrity Visitation the day before in the form of Chatichai the Consulting Artist, who came to paint the face of his own corpse for the lynching scene.

Today the neighbourhood construction workers are back deep-piling away at three new highrises around the office. I guess we’re back to normal. People seem to be working with great zest—the girls, for instance, have gone on a costume and samosa trek to Pahurat. They’ve obviously missed being able to work. Bangkok, the Terminator, is back.

LETTER FROM BANGKOK

LETTER FROM BANGKOK

Ing K

Wednesday 19 May 2010

APEX Entertainment, the last independent exhibitor in Bangkok unattached to any studio, runs all three cinemas in Siam Square, the Scala, Lido and Siam. These three once grand sisters in a row, rock’n’roll it girls circa 1969, presided over generations of Thai teenagers. The Lido, the only art-house cinema in the centre of town, is the one great hope and refuge for independent filmmakers and cinephiles alike. Which is why I cried real tears when APEX rejected ‘Citizen Juling’, our documentary about the Southern Unrest during the last four fearful months under the butcher Thaksin Shinawatra. Their stated reason: they were afraid Mr T’s red shirts would burn the Lido down.

This was before the Songkran riots last year. In other words, they played it safe before they even had to. But to no avail. This afternoon Mr T’s red goons burned down APEX’s Siam Theatre anyway. The Lido itself, almost next door, barely escaped the flames.

More decadent and indecently personal stuff from me in a time of chaos: I couldn’t get designer-looking shirts for Malcolm and Macduff for the relaxed Prince William-at-home look for Scene 36 and 37 (in which the general tries to persuade the crown prince in exile to liberate the country from the bloody reign of Macbeth and Ross says, “Alas poor country, almost afraid to know itself. It cannot be called our mother, but our grave..”), because the red shirts occupied the central shopping district, putting the newly opened The Gap out of commission. Why The Gap? Because it’s relatively cheap and can look expensive. SHAKESPEARE MUST DIE is a low-budget horror movie; we can’t afford Burberry.

That just proves it: we’re incorrigible elite horseshit aristocratic wankers who deserve to be ripped to shreds by the red mob. If you were a Western foreign correspondent, that would be your inescapable conclusion. Your tiny dinosaur brain could not possibly imagine that a bunch of elite Third World wankers making a Shakespearean horror movie could also be fighting tyranny—the tyranny of moronic stupidity and greed.

Our Shakespearean adventure is not supported by the Ministry of Culture’s new Film Fund, instituted under the auspices of the “Thai Khem Khaeng” (Make Thais Strong) policy. The august committee, made up of industry professionals from the studio and a sprinkling of academics, film critics and bureaucrats, rejected our proposal because the film contains a scene of regicide. Well, it’s Macbeth. What do you expect? Rather an important plot point there that you want us to drop.

In the background comes the melodramatic voice of the BBC World Service: “Bangkok Burns. This is Bangkok Right Now.” The girls (Pum the production manager, Mhu the wardrobe mistress and Fio the Lady M who are sleeping in the office across the road, some 350 metres away) have decamped to the house around the TV with their laptops open. They had a bit of an adventure getting here.

Lady M: “ We came out of the office soi and the flow running away from Asoke (Sukhumvit’s gateway to the centre, which is shut down) was like a surge, a flux, where everybody was moving very quickly out of town. Cars, people—office workers, bank employees, the local supermarket clerks, everybody was pouring out onto the street. Bus #2 made a careening U-turn when it saw the crowd waiting for it, but people ran for it and leaped on anyway. And as we were being shuffled along, in the frame of an expensive furniture shop was an apparition with blacky green spots all over his face and kinky wild hair. His body was dark brown and yellowish; he was dressed in black open shirt and black trousers, and in his hand was a giant joo—the penis head, heart-shaped with the lotus petal lines, was very clearly seen as he jerked off and smiled—as if he was feeding off this situation, like a kid in a candy shop, you know? Almost next door, a customer was trying on a mild jade chiffon evening dress. She had a tattoo on one arm. Yes, she was beautiful.”

Unfortunately, that amazing scene is beyond the budget of SHAKESPEARE MUST DIE. I should be filming all this during our enforced break.

I certainly can’t hope that if Lido had found the courage to show ‘Juling’ or if Thai PBS had broadcast it as a mini-series, Lido might not be in ashes now. Nevertheless I can’t help wondering: if this society had made room for the likes of us, just a little room, allowed us to contribute to the nurturing of contemporary Thai culture, ie. our national soul, if they had allowed our version of the Thai story to be heard, might it not have been helpful as antidote to all the mind-numbing soaps and game shows that have rotted and withered the Thai imagination, made people ripe for masterful PR exploitation/ manipulation by the Thaksin machine? We’re having to endure the sight of poor people weeping with melodramatic grief for their handsome hero whose corrupt billions have been confiscated by the Thai government, pressured by the will of its thinking people yearning for rule of law, who by default have become the “amart” (the toffs) enemies, like the nang ijcha (“the envious lady”) whose job in any soap is to slap the Cinderella heroine.

For a long while, to preserve the right to freedom of expression, official culture permitted space for Thaksin’s brain-washing hate-inciting lies and propaganda (which is equivalent to, say, allowing neo-Nazi propaganda to spread unchecked on TV and radio in Germany), while actively suppressing the voices of our independent filmmakers.

The Thai state appears to have just two ways of managing culture, namely to promote or ban. When they’re out to promote something, eg. all things remotely connected with the royal family, their fanfare overkill is such that it provokes antagonism and the inevitable backlash. If they decide that something is harmful to the public, they ban or cut to shreds. Then when they think it’s time to “strengthen the people’s ethics”, they trot out monks to give us sermons on TV; they bring on superior citizens to tell us exactly what we should do and not do, as if we were little children. And so little children we remain. These two extremes leave no room for the real cure of nurturing the people’s imagination so we’d be able to analyse and think for ourselves.

Back at the house with the production office ensconced in my house following the news on TV and internet. As we debated whether to cancel the Banquet Scene this Friday-Saturday, a burst of gunfire came from the direction of the burning TV station (Channel 3 building is not far away) and the smell of smoke wafted in. The TV went black as did the lights; they were burning our local power station. Without electricity to fuel the pump, the water stopped running. Then a curfew was announced, 8 pm to 6 am tomorrow. So the Banquet Scene, in which old sins visit the tyrant, is cancelled, along with Scene 13 (pre-regicide) that we were forced to cancel because the university studio was closed, the whole campus in lock-down mode. From being ahead of schedule, we are now a week behind, but it's probably just as well. The filming has been going so well and so speedily that we're in danger of burning out.

Sometimes I feel like we’re painting; the act of making this vividly visual film is so visceral, so physical. We were 2 days ahead, now we are a week behind. We start shooting again on June 1^st.

Macbeth, whose day job is as deputy mayor of a small town in Isarn—red shirt country--has gone home for the week. He tells us the villagers are all watching TV and saying it’s all lies, that soldiers are shooting women and children who have surrendered. “My experience as a local politician,” he says helplessly, “has convinced me beyond all doubt that the biggest problem facing our country is the stupidity of peasants (kwarm ngo khong chao barn)”. This is the jet fuel that drives him to work so hard on his M. We are not staging designer riots and committing designer arson (oh please, the power station, the stock exchange, provincial town halls, a mall owned by the backers of this government? Their targets are as impulsive as PM Abhisit); we are not burning mountains of tyres (neither cheap nor easily available) or looting ATMs, but SHAKESPEARE MUST DIE is our version of political struggle. Fight fear with art; make art with love, or so we hope to do.

Thursday 20^th May

Curfew fever propelled what’s left of the office, ie. four people, on a day trip to Ancient Siam, a theme park shaped like Thailand. Ostensibly it was to see if we could afford to shoot Scene 32 there instead of relying on CG. (We can’t afford it). Racing against curfew, we bicycled to the Cambodian border and climbed up Phrear Vihear. The pre-fascist old Siam flag, white elephant on red, was flying high above the disputed temple. Cambodia was an endless horizon of industrial ‘parks’. We had the whole of miniature Thailand almost to ourselves, including the whorehouse and the gambling den in the quaint Ye Olde Market.

Skirting round the red shirt town of Samut Prakarn, we got home an hour before curfew.

Friday 21^st May

Today we took Lady M (Fio) and Lady Macduff (Ploi) to the burned-out wreck of the Siam. It wasn’t easy to get there with all the roads blocked off by the army, but if we waited until tomorrow, we wouldn’t have been allowed inside the theatre. Hulking black shell with sunburst holes in the ceiling at noon; on the floor, shards of glass and other sharp debris. A skeletal escalator, a forest of twisted metal rods, a broken fountain, and Lady M, seized by a sudden impulse, Thai-dancing in a beam of light among the charred remains.

The Siam opened its doors--in 1969?—with ‘Battle of the Bulge’; its last offerings were ‘Iron Man 2’ (or 3?) and ‘The Bounty Hunter’, whose misogynistic poster of a man holding handcuffs sitting on top of a woman was the only thing untouched by the flames. Jennifer Anniston’s immaculate blond head looks strange as snow in a jungle.

If APEX goes bust from this, it would be a grievous blow for Thai independent filmmakers and cinephiles. Why didn’t they burn the Paragon instead? Bit of a slip there. That would’ve been a lot more PC. They messed up in Victory Monument too, burning down the Dog Ya Bookshop building. But then, for Mr T, a capitalist posing as a communist, a bookshop and an art-house cinema are far graver threats than the biggest and glitziest shopping centre in Southeast Asia.

เพลง อนิจจา MV

เพลง อนิจจา

Crysis

http://www.boston.com/bigpicture/2010/05/protests_turn_deadly_in_thaila.html